مفهوم کلاهبرداری| مجازات و نحوه شکایت از آن

مفهوم کلاهبرداری| مجازات و نحوه شکایت از آن

جرم کلاهبرداری چیست؟ کلاهبرداری چه مجازاتی دارد؟ آیا جرم کلاهبرداری از جرائم قابل گذشت محسوب می‌شود؟ روش‌های اثبات جرم کلاهبرداری کدامند؟ حکم های جرم های کلاهبرداری به چه صورت است؟ در رابطه با جرم کلاهبرداری باید بگوییم که برخلاف تصورات بسیاری از افراد، هر فردی که اموال دیگران را بدزدد، کلاهبردار محسوب نمی‌شود. در واقع کلاهبرداری باید همراه با از بین بردن مال شخص همراه با وسیله‌ها و شگردهای متقلبانه صورت گیرد. در این مقاله ضمن پاسخگویی به سوالات شما در خصوص جرم کلاهبرداری به بررسی مفهوم کلاهبرداری و موارد مهم مربوط به آن می‌پردازیم. وکیل خبره توصیه می‌کند به منظور کسب اطلاعات بیشتر تا پایان مطلب با ما همراه باشید. همچنین در صورت به وجود آمدن این مشکل می توانید به وکیل کلاهبرداری مراجعه کنید.

جرم کلاهبرداری

جرم کلاهبرداری چیست

کلاهبرداری در لغت به معنای شیادی و حقه بازی است و در نتیجه آن، شخص کلاهبردار با فریب و دروغ، مال دیگران را متعلق به خود می‌کند. کلاهبرداری یکی از مهم‌ترین عناوین مجرمانه و جرم مالی یا جرم علیه اموال است که در آن فرد با توسل به وسایل متقلبانه، شخص یا اشخاص دیگر را فریب می‌دهد و با این کار، مال دیگری را حتی با رضایت و همراهی وی می‌برد.

البته لازم به ذکر است که در اینجا منفعت مالی خود کلاهبردار یا شخص دیگری از این جریان، شرط کلاهبرداری محسوب می‌شود. بنابراین در جرم کلاهبرداری افراد با رضایت، مال خود را به کلاهبردار تقدیم می‌کنند. در جرم کلاهبرداری تنها صرف گفتن یک دروغ ساده به معنای فریب مورد نظر برای تحقق جرم کلاهبرداری به شمار نمی‌رود و لازم است تا حتما در عملیات انجام شده تقلبی صورت گرفته باشد و فرد یا افراد مقابل را اغفال کرده باشد.

این جرم برخلاف جرم سرقت، تنها به بردن مال غیر کفایت نمی‌کند و باید حتما توسل به وسایل متقلبانه انجام شده و فرد مقابل در نتیجه آن فریب خورده باشد و همچنین این فرد در اثر این فریب خوردگی، مال خود را به شخص کلاهبردار سپرده باشد. آیا جعل سند می تواند کلاهبرداری باشد که در ادامه مقاله به آن میپردازیم.

در زیر می‌توانید چند نمونه از مهم‌ترین مصادیق کلاهبرداری را که جنبه حصری ندارند و در ماده یک قانون تشدید مجازات نیز ذکر شده‌اند، مشاهده کنید:

  • امیدوار کردن مردم به امور غیر واقع
  • اختیار کردن اسم و یا عنوان مجعول و بردن مال دیگری از طریق هر گونه وسایل متقلبانه
  • مغرور کردن و فریب مردم به داشتن اختیارات واهی
  • ترساندن مردم از حوادث و پیشامدهای غیر واقع و بردن مال ایشان
  • فریب مردم به وجود شرکت‌ها، کارخانه‌ها، تجارتخانه‌ها، موسسات موهوم از طریق حیله و تقلب و بردن مال ایشان

جرایمی که در حکم کلاهبرداری هستند

از جمله جرایمی که در حکم کلاهبرداری هستند، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • تبانی اشخاص برای بردن مال غیر
  • معرفی مال غیر به عنوان مال خود و انجام عملیات اجرایی نسبت به آن
  • خرید و فروش جواز صادرات، واردات و موافقت اصولی
  • تقاضای ثبت ملک توسط امین
  • تقویم متقلبانه سهم‌الشرکه غیرنقدی به مبلغ بیش از قیمت واقعی

مجازات کلاهبرداری

انواع کلاهبرداری

جرم کلاهبرداری در دسته‌بندی‌های مختلفی قرار دارد که در ادامه به این موارد اشاره می‌کنیم:

  • کلاهبرداری ساده

در قسمت اول ماده یک قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری می‌توانید تعریف برخی از مصادیق کلاهبرداری ساده را مشاهده کنید که با توجه به عناصر ضروری تحقق جرم کلاهبرداری و مصادیق آن اینطور تعریف می‌شود که: به معنای بردن مال دیگری از طریق توصل توأم با سوء نیت به وسایل یا عملیات متقلبانه بدون تحقق شرایط تشدید و در محدوده مصادیق مقرر در قسمت اول ماده یک قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری است.

  • کلاهبرداری مشدد

کلاهبرداری مشدد نوع دیگر از جرم کلاهبرداری است که در ذیل ماده یک قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء و اختلاس و کلاهبرداری مواردی از جرم کلاهبرداری به عنوان کلاهبرداری نوع مشدد نام برده شده که برای آن، مجازات شدیدتری در نظر گرفته شده است. از این موارد می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

-اتخاذ عنوان یا سمت بر خلاف واقع

-استفاده از تبلیغ عامه

-داشتن رابطه استخدامی با دولت

لازم به ذکر است که از مهم‌ترین کلاهبرداری های مشدد می‌توان به کلاهبرداران دولتی، کلاهبرداران غیرقانونی و کلاهبرداران تبلیغات عمومی اشاره کرد.

  • کلاهبرداری اینترنتی

کلاهبرداری اینترنتی که با عنوان کلاهبرداری رایانه‌ای نیز شناخته می‌شود، با توجه به قوانین جرایم رایانه‌ای و قانون تجارت الکترونیک جرم‌انگاری شده است. همچنین با تعیین مصادیق رکن ماده در جرم کلاهبرداری اینترنتی، مجازات متفاوتی نسبت به سایر جرم‌های کلاهبرداری در نظر گرفته شده است.

بر اساس ماده 67 قانون تجارت الکترونیک، در صورتی که شخصی در بستر مبادلات الکترونیکی، با سوء استفاده و یا استفاده غیر مجاز از داده پیام‌ها، برنامه‌ها و سیستم‌های رایانه‌ای و وسایل از راه دور و ارتکاب افعالی مانند ورود، محو، توقف داده پیام، مداخله در عملکرد برنامه‌های سیستم رایانه‌ای و غیره، باعث فریب شخص یا اشخاص دیگر شود و یا باعث گمراهی سیستم‌های پردازش خودکار و مواردی مانند آن شود و با این کار برای خود یا دیگران وجوه، اموال یا امتیازات مالی دریافت کند و اموال دیگران را ببرد، مجرم شناخته می‌شود.

شرایط تحقق جرم کلاهبرداری چیست

از جمله شرایط تحقق جرم کلاهبرداری می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • وسایلی که کلاهبردار به کار برده است باید متقلبانه باشد.
  • نتیجه‌ مورد نظر از ارتکاب جرم باید حاصل شده باشد؛ زیرا کلاهبرداری جزو جرایم مقید به نتیجه به شمار می رود و برای تحقق آن باید مال مورد نظر توصل کلاهبردار تحصیل شده باشد.
  • مجنی‌ علیه باید در نتیجه توصل به وسیله متقلبانه اغفال شده و فریب خورده باشد و در نتیجه این فریب، مال خود را در اختیار کلاهبردار قرار دهد. مجنی علیه کیست؟

مجنی علیه کسی است که مورد جنایت قرار میگیرد.محکوم له کسی که حکم به نفعش صادر میشود برعکس محکوم علیه که حکم علیه او صادر شده است.

  • مال برده شده باید متعلق به غیر باشد.
  • ارتکاب جرم با علم و آگاهی و اراده مرتکب انجام شده باشد.

نحوه شکایت در جرم کلاهبرداری

در ادامه می‌توانید مراحل و نحوه شکایت در جرم کلاهبرداری را مشاهده کنید:

1-جمع‌آوری ادله

2- تنظیم شکواییه

3- ثبت شکایت در دفتر خدمات قضایی

4- ارسال شکواییه به دادسرا

5- ارجاع پرونده به دادگاه توسط دادسرا

6- رسیدگی در دادگاه کیفری

7- رسیدگی در دادگاه تجدیدنظر

همچنین روند رسیدگی به شکایت جرم کلاهبرداری به صورت زیر است:

1-صدور قرار مجرمیت یا همان کیفر خواست

2-صدور قرار موقوفی تعقیب

3-صدور قرار منع تعقیب

از جمله مواردی که در شکوائیه جرم کلاهبرداری باید رعایت شود، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • نام و نام خانوادگی، نام پدر، نشانی دقیق شکایت‌کننده (شاکی)
  • نام و نام خانوادگی، نام پدر، نشانی دقیق مشتکی عنه (کسی که از او شکایت دارید)
  • موضوع شکایت و عنوان مجرمانه
  • دلایل و مستندات و اسامی و مشخصات گواهان (در صورت وجود)
  • ضرر و زیان مالی که به وی وارد شده است
  • زمان وقوع جرم
  • محل وقوع جرم
  • شرح ما وقع
  • امضاء شاکی

شکایت از کلاهبردار

مجازات کلاهبرداری چیست

مجازات جرم کلاهبرداری بر اساس نوع جرم مرتکب شده تعیین می‌شود و متفاوت خواهد بود. بر طبق ماده 1 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء و اختلاس و کلاهبرداری مجازات کلاهبرداری ساده برابر است با یک تا 7 سال حبس و پرداخت جزای نقدی معادل مالی که کلاهبردار اخذ کرده است. همچنین این مجازات برای کلاهبرداری از نوع مشدد برابر است با 2 الی 10 سال حبس و پرداخت جزای نقدی معادل مالی که کلاهبردار اخذ کرده و همچنین انفصال ابد از خدمات دولتی.

همانطور که مشاهده می‌کنید، مجازات کلاهبرداری در هر کدام از این دو حالت به‌گونه‌ای است که بر لزوم رد اصل مال به صاحبش تاکید می‌شود. همچنین قانون‌گذار برای افرادی که کلاهبرداری اینترنتی انجام می‌دهند نیز مجازات یک تا 3 سال حبس و پرداخت جزای نقدی معادل مال ماخوذه در نظر گرفته است.

سخن پایانی

جرم کلاهبرداری برخلاف بسیاری از جرایم به‌گونه‌ای صورت می‌گیرد که مالک یا متصرف مال، فریب خورده و خود از روی میل و با رضایت مال خود را در اختیار مجرم قرار می‌دهد. جالب است بدانید که این جرم اکثرا توسط اشخاص برخوردار از وضعیت و موقعیت‌های اجتماعی مناسب انجام می‌شود و بیشتر آن ها جزو ثروتمندان هستند.

قانون‌گذار برای چنین مجرمینی، مجازات‌های مختلفی را در نظر گرفته است که رد اصل مال، حبس، جزای نقدی و محرومیت جزو این موارد هستند که در متن مقاله به توضیحات بیشتر آن پرداختیم. شما می‌توانید برای مشورت با وکیل مجرب در حوزه جرم کلاهبرداری با کارشناسان وکیل خبره ارتباط برقرار کنید و از اطلاعات بیشتری در این خصوص بهره‌مند شوید.

سوالات متداول

1- کلاهبرداری چه نوع جرمی است؟

کلاهبرداری یکی از جرایم جدید محسوب می‌شود که در جوامع قدیمی استقلال نداشته و به معنای بردن مال دیگران با توسل به فریب و مانورهای متقلبانه و امیدوار کردن آن‌ها به امور واهی است.

2- مجازات کلاهبرداری اینترنتی چیست؟

مجازات جرم کلاهبرداری اینترنتی، بر طبق ماده 67 قانون تجارت الکترونیکی عبارت است از رد اصل مال به صاحب آن، حبس از یک تا سه سال و پرداخت جزای نقدی معادل مال مأخوذه.

3- آیا جرم کلاهبرداری از جرائم قابل گذشت است؟

بر طبق ماده 104 قانون مجازات اسلامی با الحاق یک تبصره به آن، جرم کلاهبرداری و اختلاس تا حد نصاب مبلغ یا ارزش مال تا 100 میلیون تومان جزء جرایم قابل گذشت محسوب می‌شود و حد نصاب مالی بالاتر از این مبلغ قابل گذشت نخواهد بود.

4- دادگاه صالح رسیدگی به جرم کلاهبرداری کدام است؟

مرجع رسیدگی یا دادگاه صالح برای رسیدگی به این جرم، دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع جرم است و در جرم کلاهبرداری محلی که مال برده شده، همان محل وقوع محسوب می‌شود.

5- روش‌های اثبات جرم کلاهبرداری کدامند؟

از جمله روش‌های اثبات جرم کلاهبرداری كه توسط قانون، مرجع و مقام قضائی از اعتبار برخوردارند، می‌توان به سوگند خوردن، اقرار کردن، علم قاضی، شهادت دادن و امارات قضائی اشاره کرد.

 

administrator

نظر دهید